جووانی جنتیله
جووانی جنتیله
یکشنبه، ۲۴ فروردین ۱۴۰۴
زادروز:
۹ خردادماه ۱۲۵۴ خورشیدی
برابر با ۳۰ می ۱۸۷۵ میلادی
سالمرگ:
۲۶ فروردینماه ۱۳۲۳ خورشیدی
برابر با ۱۵ آوریل ۱۹۴۴ میلادی
سرگذشت
جووانی جنتیله یکی از شخصیتهای اصلی در فلسفۀ ایدئالیستی ایتالیاست و بهعنوان یک سیاستمدار، مربی و ویراستار نیز شناخته میشود. ایدئالیسم واقعیگرایانۀ این شخصیت، تأثیر زیادی از گئورگ ویلهلم فردریش هگل گرفته است و بیشتر فعالان حوزۀ فلسفه و بنیتو موسولینی، جنتیله را در جایگاه فیلسوف ایدئولوژی فاشیسم میشناسند. پس از یک سری انتصابات دانشگاهی، جنتیله در سال ۱۹۱۷ استاد تاریخ فلسفه در دانشگاه رم شد.
او در کنار بندیتو کروچه، یکی از نمایندگان اصلی ایدئالیسم ایتالیایی در فلسفۀ ایتالیا بود و همچنین سیستم فکری خود را ابداع کرد که آن را «ایدئالیسم واقعی» نامید. جنتیله، از طریق نوشتن «مانیفست روشنفکران فاشیست» (۱۹۲۵) و بخشی از «دکترین فاشیسم» در سال ۱۹۳۲، توانست جایگاه ویژهای بین روشنفکران فاشیست پیدا کند. او بهعنوان وزیر آموزش عمومی در سال ۱۹۳۲ اصلاحات غیریهودی را معرفی کرد، همین طور اولین قانون اساسی توسط دولت فاشیسم را تصویب نمود.
اگرچه نفوذ سیاسی جنتیله، درحالیکه موسولینی به دنبال اتحاد کلیسای کاتولیک در اواخر دهۀ ۱۹۲۰ بود کاهش یافت، او حتی پس از آتش بس با متفقین در سال ۱۹۴۳، یک فاشیست وفادار باقی ماند. رفتار موسولینی در برخی از جوانب با سکولاریسم جنتیله تضادهای زیادی داشت، اما همزمان این دو نفر روابط خوبی با یکدیگر داشتند. جووانی جنتیله در سال ۱۹۴۴ توسط پارتیزانهای ایتالیایی به ضرب گلوله کشته شد.
کار با کروچه و چرخش به سمت فاشیسم
جووانی جنتیله در حال نوشتن کتاب «فلسفۀ مارکس» بود که با کروچه آشنا شد و از سال ۱۹۰۳ تا ۱۹۲۲ این دو مجلۀ «انتقاد» را تدوین کردند. جنتیله بر فلسفۀ کروچه تأثیر زیادی میگذاشت و به همین خاطر تا سال ۱۹۲۴ رابطۀ نزدیکی باهم داشته باشند. در پایان آن دو بر سر حزب بنیتو موسولینی اختلافنظر زیادی پیدا کردند.
سیاستمدار فاشیست و سردبیر دایرهالمعارف ایتالیایی
جنتیله، بهعنوان وزیر آموزش در دولت فاشیست ایتالیا، از اکتبر ۱۹۲۲ تا ژوئیۀ ۱۹۲۴ تغییرات گستردهای انجام داد. در سال ۱۹۲۵، او به ریاست دو کمیسیون اصلاحات قانون اساسی منصوب گردید. همین اتفاق سبب شد که پایههای یک دولت فاشیستی شکل بگیرید. جنتیله بعد از اینکه نقشش را با احتساب ریاست شورای عالی آموزش عمومی (۱۹۲۶-۱۹۲۸) و عضو شورای بزرگ فاشیست (۱۹۲۵-۱۹۲۹) تثبیت کرد، تصمیم گرفت بهمرورزمان نفوذ سیاسیاش را کمتر از گذشته کند.
شاید مهمترین دستاورد جووانی جنتیله، سردبیری دایرهالمعارف ایتالیایی باشد که اولین نسخهاش در ۱۹۲۶ به نتیجه رسید. این مجله در سال ۱۹۲۵ برنامهریزیهای خودش را آغاز کرد و عنوانهایش، تا سال ۱۹۴۳ ویرایش میشدند. او این جایگاه را تا زمان مرگش در سال ۱۹۴۴ زیر نظر کمونیستهای ضد فاشیست حفظ کرد.
فلسفه و انتشارات جووانی جنتیله
فلسفۀ واقعگرایانۀ جنتیله وجود ذهنهای فردی و هرگونه تمایز بین نظریه و عمل، موضوع و ابژه، گذشته و حال را انکار میکرد و به گفتۀ او، همه این مقولهها صرفاً سازههای ذهنی هستند. جنتیله علاوه بر نسخههای فیلسوفان ایتالیایی (ازجمله جوردانو برونو، توماسو کامپانلا، جیامباتیستا ویکو و وینچنزو کوئوکو) در زمینههای آموزشی و فلسفه نیز آثار فراوانی نوشت. پاتریک رومانل، فیلسوف و مترجم اثر کروچه نوشت که جنتیله «این افتخار را دارد که سختگیرترین نئوهگلی در کل تاریخ فلسفۀ غرb